Birinci Dereceden Denklem ve Eşitsizlikler


  1. Konu ile ilgili PDF notuna ulaşmak için tıkla:

2. PDF notuna ulaşmak için tıkla.

Bu notumuzda KPSS Matematiğin beşinci konusu olan birinci dereceden denklemler konusunu ele aldık. Sizler için en geniş ve kapsamlı notları bir araya getirdik. KPSS birinci dereceden denklemler PDF, konu anlatım video ve resimli anlatımlarla destekledik. Şimdiden Allah zihin açıklığı versin .

BİRİNCİ DERECEDEN BİR BİLİNMEYENLİ DENKLEMLER

Bu ders notumuzda YGS, KPSS, DGS, SBS ve daha bir çok sınavda karşımıza çıkan Birinci Dereceden Denklemler konusunun geniş konu anlatımını, konun önemli yerlerini bulabilirsiniz.

A. TANIM

a ve b gerçel (reel) sayılar ve a ¹ 0 olmak üzere,

ax + b = 0 eşitliğine birinci dereceden bir bilinmeyenli denklem denir.

Bu denklemi sağlayan x değerlerine denklemin kökü, denklemin kökünün oluşturduğu kümeye denklemin çözüm kümesi denir.

B. EŞİTLİĞİN ÖZELİKLERİ

 Denklem çözümünde aşağıdaki özeliklerden yararlanırız.

  1. Bir eşitliğin her iki tarafına aynı sayı ilave edilirse eşitlik bozulmaz.

a = b ise, a + c = b + c dir.

  1. Bir eşitliğin her iki tarafından aynı sayı çıkarılırsa eşitlik bozulmaz.

a = b ise, a – c = b – c dir.

  1. Bir eşitliğin her iki tarafı aynı sayı ile çarpılırsa eşitlik bozulmaz.

a = b ise, a × c = b × c dir.

  1. Bir eşitliğin her iki tarafı sıfırdan farklı aynı sayı ile bölünürse eşitlik bozulmaz.derscalisiyorum.com.tr

 

  1. Bir eşitliğin her iki tarafının n. kuvveti alınırsa eşitlik bozulmaz.

a = b ise, an = bn dir.

  1. derscalisiyorum.com.tr
  2. (a = b ve b = c) ise, a = c dir.
  3. (a = b ve c = d) ise, a ± c = b ± d dir.
  4. (a = b ve c = d) ise, a × c = b × d dir.
  5. derscalisiyorum.com.tra × b = 0 ise, (a = 0 veya b = 0) dır.
  6. a × b ¹ 0 ise, (a ¹ 0 ve b ¹ 0) dır.
  7. derscalisiyorum.com.tr

 

C. ax + b = 0 DENKLEMİNİN ÇÖZÜM KÜMESİ

  1. a ¹ 0 olmak üzere,derscalisiyorum.com.tr

 

  1. (a = 0 ve b = 0) ise, ax + b = 0 denklemini bütün sayılar sağlar. Buna göre, reel (gerçel) sayılarda çözüm kümesi derscalisiyorum.com.tr dir.
  2. (a = 0 ve b ¹ 0) ise, ax + b = 0 denklemini sağlayan hiçbir sayı yoktur. Yani, Ç = Æ dir.

 

D. BİRİNCİ DERECEDEN İKİ BİLİNMEYENLİ DENKLEM SİSTEMİa, b, c Î derscalisiyorum.com.tr, a ¹ 0 ve b ¹ 0 olmak üzere,

ax + by + c = 0 denklemine birinci dereceden iki bilinmeyenli denklem denir.

Bu denklem düzlemde bir doğru belirtir. Doğru üzerindeki bütün noktaların oluşturduğu ikililer denklemin çözüm kümesidir.

Buna göre, ax + by + c = 0 denkleminin çözüm kümesi birçok ikiliden oluşur.

a, b, c Πderscalisiyorum.com.tr
olmak üzere,ax + by + c = 0denklemi her (x, y) Î derscalisiyorum.com.tr2 için sağlanıyorsaa = b = c = 0 dır.

 

Birden fazla iki bilinmeyenli denklemden oluşan sisteme birinci dereceden iki bilinmeyenli denklem sistemi denir.

Çözüm Kümesinin BulunmasıBirinci dereceden iki bilinmeyenli denklem sistemlerinin çözüm kümesi; yok etme yöntemi, yerine koyma yöntemi, karşılaştırma yöntemi, grafik yöntemi, determinant yöntemi gibi yöntemlerden biri ile yapılır.

Biz burada üçünü vereceğiz.

a. Yok Etme Yöntemi: Değişkenlerden biri yok edilecek biçimde verilen denklem sistemi düzenlenir ve taraf tarafa toplanır.

Taraf tarafa toplandığında veya çıkarıldığında (ya da bir düzenlemeden sonra) değişkenlerden biri sadeleşiyorsa “Yok etme yöntemi” kolaylık sağlar.

 

b. Yerine Koyma Yöntemi: Verilen denklemlerin birinden, değişkenlerden biri çekilip diğer denklemde yerine yazılarak sonuca gidilir.

Denklemlerin birinden, değişkenlerden biri kolayca çekilebiliyorsa, “Yerine koyma yöntemi” kolaylık sağlar.

 

c. Karşılaştırma Yöntemi: Verilen denklemlerin ikisinden de aynı değişken çekilir. Denklemlerin diğer tarafları karşılaştırılır (eşitlenir).

Her iki denklemden de aynı değişken kolayca çekilebiliyorsa, “Karşılaştırma yöntemi” kolaylık sağlar.

 

Ü ax + by + c = 0dx + ey + f = 0

denklem sistemini göz önüne alalım:

Bu iki denklemin her birinin düzlemde bir doğru belirttiği göz önüne alınırsa üç durum olduğu görülür.

ax + by + c = 0

dx + ey + f = 0

denklem sisteminde,ise, bu iki doğru tek bir noktada kesişir.

Birinci durum:

derscalisiyorum.com.tr

Bu durumda, verilen denklem sisteminin çözüm kümesi bir tek noktadan oluşur.

İkinci durum:ise, bu iki doğru çakışıktır.

derscalisiyorum.com.tr

Doğru üzerindeki her nokta denklem sistemini sağlar.

Bu durumda, verilen denklem sisteminin çözüm kümesi sonsuz noktadan oluşur.

Üçüncü durum:ise, bu iki doğru paraleldir.

derscalisiyorum.com.tr

Denklem sistemini sağlayan hiçbir nokta bulunamaz.

Bu durumda, verilen denklem sisteminin çözüm kümesi boş kümedir.

Birinci Dereceden bir bilinmeyenli basit eşitsizlikler konusu 9. sınıf matematik müfredatında gerçek sayılar ve denklemler ünitesi içerisinde yer almaktadır. Bu yazımızda Birinci Dereceden bir bilinmeyenli eşitsizlikler konu anlatımı ve soru çözümleri videoları ile ders notlarını bulabilirsiniz. Konu içerisinde farklı öğretmenlere ait ders videoları paylaşılmıştır. Aynı konuyu farklı öğretmenlerden dinleyerek konuyu daha iyi pekiştirebilirsiniz.

Eşitsizlik Nedir?

Bir niceliğin diğer bir nicelikten büyük veya küçük olma durumunu belirten ifadelere ise eşitsizlikdenir. Eşitsizliklerin ifade edilmesinde >, ≥, <, ≤ sembolleri kullanılır.

ax + b > 0 , ax + b ≥ 0 , ax + b < 0 , ax + b ≤ 0 şeklinde ifade edilebilen eşitsizliklere birinci dereceden bir bilinmeyenli eşitsizlikler denir. 2x – 3 > 5 , x – 2 < 0 , 25 – a ≤ 3a ifadeleri birinci dereceden bir bilinmeyenli eşitsizliklere birer örnektir. Denklemler ve eşitsizlikler, gerçek hayat durumlarının matematiksel olarak ifade edilmesinde ve incelenmesinde kullanılır.

 


Bir denklemde/eşitsizlikte değişkenin bazı değerleri eşitliği/eşitsizliği sağlayabilirken bazıları sağlamayabilir. Denklemi/eşitsizliği sağlayan sayıların kümesine o denklemin/eşitsizliğin çözüm kümesi denir.

Eşitsizliğin özellikleri

Birinci Dereceden Denklem ve Eşitsizlikler İle İlgili Konu Anlatımı Videolar:

1 Yorum

CEVAP VER

Lütfen yorumunuzu giriniz!
Lütfen isminizi buraya girin

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.